Η γλυκιά μελαγχολία των Χριστουγέννων

Στην πραγματικότητα τα Χριστούγεννα είναι στατιστικά η πιο πιθανή περίοδος να βιώσει κάποιος κατάθλιψη ενώ ταυτόχρονα ο δείκτης αυτοκτονιών τον Δεκέμβριο είναι ψηλότερος από κάθε άλλο μήνα .Η έλλειψη συγγενών και φίλων ή η αδυναμία του ατόμου να βρεθεί με αυτούς για να γιορτάσει (πχ εξαιτίας απόστασης ή εργασίας) καθώς και η μοναξιά μπορεί να γίνουν  πολύ έντονα τις μέρες των Χριστουγέννων που είναι παραδοσιακά αφιερωμένες στην οικογένεια και στους αγαπημένους μας ανθρώπους. Ο απολογισμός της χρονιάς που πέρασε, οι πιθανές αποτυχίες ή ατυχίες στην εργασία, οι απώλειες, μπορούν να οδηγήσουν σε απόγνωση. Άνθρωποι που έχουν βιώσει θάνατο αγαπημένου προσώπου, διαζύγιο ή απόλυση είναι πιο ευάλωτα στην εκδήλωση μελαγχολίας την περίοδο των Χριστουγέννων.

Τα Χριστούγεννα είναι για πολλούς μια περίοδος αυτοκριτικής και αξιολόγησης. Αυτό μπορεί να προκαλέσει εντονότατο στρες. Οι υπέρμετρες και μη- ρεαλιστικές φιλοδοξίες που τέθηκαν για τη χρονιά που πέρασε και που πιθανότατα δεν πραγματοποιήθηκαν, είναι από τους σημαντικότερους παράγοντες άγχους και μελαγχολικών συναισθημάτων. Η ματαίωση των «υπερβολικών προσδοκιών» αφήνει αισθήματα κενού και κατάθλιψης.

Ο κύριος λόγος για την εκδήλωση άγχους την περίοδο των γιορτών είναι η ύπαρξη μη ρεαλιστικών στόχων. Από την εποχή που ήμασταν παιδιά, έχουμε πολύ συγκεκριμένες προσδοκίες για το πώς πρέπει να είναι τα Χριστούγεννα. Στην τηλεόραση βλέπουμε συνήθως τις τέλειες εικόνες οικογένειας, φίλων, πάρτυ και δώρων. Αυτό που συνήθως ξεχνάμε είναι ότι αυτές οι εικόνες είναι σκηνοθετημένες. Οι υπερβολικές προσδοκίες, τα διαφημιστικά σποτ που μας βομβαρδίζουν με ατέλειωτα μηνύματα αγάπης και χαράς, αλλά και το γεγονός ότι τα Χριστούγεννα είναι άμεσα συνδεδεμένα με τις ειδυλλιακές στιγμές και την απόλυτη ξεγνοιασιά, προκαλεί αύξηση των περιστατικών κατάθλιψης και εποχιακής συναισθηματικής διαταραχής Δεν είναι κακό η δική μας γιορτή να μην είναι τόσο τέλεια. Το πρόβλημα είναι ότι στη διάρκεια των γιορτών απολαμβάνουμε πάρα πολλά πράγματα σε πολύ μικρό χρονικό διάστημα. Οι πάρα πολλές δραστηριότητες, ακόμα και αν είναι διασκεδαστικές, περισσότερο μας εξαντλούν παρά μας ικανοποιούν.

Τα καλά νέα; η μελαγχολία των εορτών υποχωρεί σύντομα μόλις τελειώσουν οι γιορτές! Το καλό με τις γιορτές είναι ότι παραμένουν προβλέψιμες. Αντίθετα, με όλη την υπόλοιπη ζωή μας, το γιορτινό stress έχει αρχή και τέλος, την ίδια την περίοδο των γιορτών. Για το λόγο αυτό, μπορούμε να γίνουν  κάποια πράγματα από όλους  για να ανακουφιστεί το βάρος αυτό. Έτσι :

• Μην θέτετε υπερβολικές προσδοκίες για τη νέα χρονιά και μην ορίζετε τα Χριστούγεννα σαν μια περίοδο σημαντικών αλλαγών.
• Προσπαθήστε να ισορροπήσετε τις διάφορες υποχρεώσεις ώστε να μειώσετε το στρες και να αυξήσετε την καλή διάθεση.
• Να θυμάστε ότι δεν είστε υποχρεωμένοι να είστε χαρούμενοι απλά και μόνο επειδή είναι Χριστούγεννα.
• Εκφράστε τα συναισθήματά σας είτε σε αγαπημένα σας πρόσωπα, είτε σε κάποιον ειδικό ψυχικής υγείας. Θυμηθείτε πως το να ζητήσετε βοήθεια, είναι σημάδι δύναμης κι όχι αδυναμίας.
• Μην καταπιέζεστε να κάνετε πράγματα που δεν θέλετε. Αν έχετε συνδέσει τα Χριστούγεννα με οικογενειακά δείπνα που σας προκαλούν άγχος, απλά αποφύγετέ τα. Έχετε το δικαίωμα να πείτε «όχι». Δώστε προτεραιότητα σε δικές σας αγαπημένες δραστηριότητες.
• Βοηθήστε εθελοντικά ένα άσυλο αστέγων ή ορφανών, για μια μέρα. Θα σας δώσει μια τελείως διαφορετική προοπτική για τη ζωή σας.
• Μην ξεχνάτε πως η οικογένειά σας είναι αληθινή, όχι τηλεοπτική. Θα υπάρχουν εντάσεις, διαφωνίες, παρεξηγήσεις, που δεν περνούν από το χέρι σας. Οι γιορτές είναι μια ευκαιρία να μάθετε να υπομένετε και να προσπερνάτε τις αστοχίες συγγενών και φίλων.
• Μην ξεχνάτε ότι τα πράγματα κατά καιρούς μπορεί να μην πάνε καλά. Το φαγητό μπορεί να μην είναι τέλειο, οι συγγενείς μπορεί να έχουν άλλες υποχρεώσεις, τα παιδιά να λερωθούν και να κάνουν πολύ φασαρία κ.α. Ψυχραιμία! Επιστρατεύστε το χιούμορ σας και αντιμετωπίστε τις αναποδιές με στυλ .Βάζουμε για λίγο στην άκρη το άγχος της καθημερινότητας και χαλαρώνουμε με πράγματα που μας ευχαριστούν.

Τώρα, λοιπόν, ξέρεις. Δική σου η γνώση, δική σου και η απόφαση. Το πνεύμα των Χριστουγέννων θα είναι και φέτος εδώ. Κάθε χρόνο έρχεται. Εσύ δεν έχεις παρά να το υποδεχτείς. Ζήσε απλά και όμορφα. Δώσε και πάρε αγάπη. Καλές γιορτές.